نمىشناسد بداند كه من محمد بن جعفر بن محمد بن على بن حسين بن على بن ابى طالب‌ام . در گردن من ، بيعت براى عبد اللّه مأمون ، امير مؤمنان بود ؛ اين بيعت از دل و جان بود ( سمعا و طاعة ) نه از روى كراهت و اجبار . من يكى از گواهانى بودم كه در كنار كعبه بر دو شرط هارون الرشيد كه براى دو پسر خويش محمد مخلوع « 1 » و عبد الله مأمون گرفت ، شهادت دادم . آگاه باشيد كه فتنه‌اى از ما و غير ما آمد و همه جا را فراگرفت ؛ ما را و ديگران را . به من خبر رسيده بود كه بنده خدا عبد اللّه مأمون ، امير مؤمنان مرده است و اين سبب شد كه مردم با من به امارت مؤمنان بيعت كنند . من پذيرفتن آن را روا دانستم ؛ زيرا تنها نسبت به بنده خدا عبد اللّه امام مأمون پيمان‌هاى بيعت و قسم‌ها به گردن داشتم . پس شما يا هر كدامتان كه با من بيعت كرديد ، آگاه باشيد اكنون خبر يافته‌ام و به يقين رسيده‌ام كه مأمون زنده و تندرست است . بدانيد از اين‌كه شما را به بيعت خوانده‌ام از خدا آمرزش مىطلبم و خويشتن را از بيعتى كه با من كرده‌ايد خلع مىكنم ، چنان‌كه اين انگشتر را از انگشتم بيرون مىآورم . و اكنون من مانند ساير مسلمانان هستم و بيعتى از ناحيه من بر عهدهء كسى نيست ؛ خود را از اين امر كنار مىكشم . همانا خدا حق را به صاحبش خليفه مأمون ، بازگرداند . » « 2 » سپاه عباسى مكه را به سال 201 ق ترك كرد و محمد بن جعفر را به حسين بن جهل سپردند . حسين ، محمد را نزد مأمون به مرو فرستاد و محمد بعد از مدتى در آن ديار ، وفات يافت . مأمون در تشييع جنازه او شركت كرد و هنگامى كه به دست خويشتن او را در قبر مىگذاشت ، گفت : « به اين خويشاوندى مدت دويست سال است كه بىمهرى شده است . » پس از آن ، مأمون قرض محمد را كه حدود سى هزار دينار بود پرداخت . « 3 » بدين ترتيب ، اين حركت محدود شيعى به پايان رسيد . مورّخان بر اين واقعيت ، اتفاق نظر دارند كه محمد بن جعفر به مرگ طبيعى از دنيا رفت و به سرنوشت اسلافش ، يعنى بزرگان علويان كه يا زندانى يا شكنجه و يا با سم كشته شدند ، دچار نگرديد .

--> ( 1 ) . يا محمد امين . ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 7 ، ص 126 - 127 / ابن اثير ، الكامل فى التاريخ ، ج 7 ، ص 112 . ( 3 ) . اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 541 / عمرى ، مسالك الأبصار فى الممالك و الأمصار ، ص 165 .